تخفیف مجازات:
از آنجایی که اهداف مجازات در نظام حقوقی ایران را ایجاد نمودن ترس از ارتکاب جرم، یا انتقام وهمچنین آرامش خاطر برای شخص یا اشخاص زیان دیده در جرایم خصوصی و اجتماع در جرایم عمومی دانسته می شود ، یا اینکه آنرا اثر طبیعی ارتکاب جرم و لازمه ی اجرای عدالت وهمچنین اصلاح مجرم و بزهکار دانسته شده، در هر صورت قانونگذار برای مجازات تطوراتی را در نظر قرار داده از جمله تخفیف مجازات ، تشدید مجازات٫ تعلیق مجازات ، و همچنین سقوط مجازات
تخفیف مجازات در ارتباط با مجازات تعزیری ، بازدارنده و همچنین اقدامات تأمینی و تربیتی می باشد . منظور از تخفیف در مفهوم عمومی عبارت است از کاهش مجازات ارتکابی به کمتر از حداقل آن می باشد .که در تمامی مجازات های غیر از حد و قصاص و دیات وجود دارد . مفهوم خاص تخفیف در ارتباط با برخی از مجازات ها وجود دارد عبارتست از :
1 – تبدیل نمودن مجازات به گونه ای که نسبت به محکوم علیه خفیف محسوب می شود مثل تبدیل نمودن شلاق به جریمه .
2 – اکتفا به حداقل : بدین معنا که با وجود عوامل تخفیف دهنده به نحوی خاص اعمال تخفیف می شود . به عنوان مثال ماده 1 قانون تشدید مجازات ارتشاء و اختلاس و کلاهبرداری مصوب 1367 مجمع تشخیص مصلحت نظام که ملاحظه می شود تخفیف مجازات در باب کلاهبرداری حذف نمودن جریمه و اکتفاء کردن به حداقل حبس می باشد نه تعیین کمتر از حداقل .
3 – تخفیف مجازات به معنای کاهش تا یک چهارم مجازات ( حکم صادر شده ) : منظور از تخفیف در اینجا٫ تخفیف مجازات تعیین شده می باشد ، که به خاطر وجود جهاتی قاضی تا یک چهارم مجازات را می تواند قلیل نماید.
تذکر : از مشخصه های تخفیف مجازات ، اختیاری بودن آن می باشد یعنی اینکه دادگاه ملزم به اعمال تخفیف نمی باشد بلکه تخفیف از اختیارات محاکم می باشد که در تمام جرایم غیر از حد و قصاص و دیه قابل اعمال است ، با این وجودقانونگذار در برخی موارد تخفیف اجباری را پیش بینی نموده از جمله:
1 – در ارتباط با جرایم رانندگی بیان می دارد: هرگاه راننده ، صدمه دیده را به نقاطی برای درمان و استراحت برساند یا اینکه مأمورین مربوطه را از واقع آگاه سازد یا به هر گونه ای موجبات درمان و استراحت و کاهش درد مصدوم را فراهم نماید ، دادگاه مقررات تخفیف را در مورد مراعات می نماید تخفیف در برخی موارد ممنوع می باشد چنانچه شخصی که بر اثر تصادف ، دیگری را مجروح نماید و با امکان رساندن مصدوم به مراکز درمانی یا کمک از مأمورین ، به منظور فرار ، محل حادثه را ترک نمایدو صدمه دیده را رها نماید ، ( ماده 719 ق.م.ا )
2 – به موجب تبصره ماده 666 ق.م.ا درتکرار جرم سرقت در صورتی که سارق سه فقره محکومیت قطعی به اتهام سرقت داشته باشد دادگاه نمی تواند درتعیین مجازات ازجهات مخففه استفاده نماید .
تخفیف مجازات به نحو مختلف صورت می پذیرد :
الف ) به هنگام صدور رأی : بدین معنا که دادگاه در زمانی که قصد صادر نمودن رأی را دارد می تواند با رعایت نمودن جهات مخففه مجازات را به کمتر از حداقل تخفیف دهد .
ب ) بعد از صادر نمودن رأی : یعنی هرگاه در جرائم قابل گذشت ( همچون فحاشی ) شاکی خصوصی از شکایت خود گذشت نماید به موجب ماده 727 ق.م.ا دادگاه می تواند مجازات مذکور در رأی را تخفیف دهد یا اینکه قرار موقوفی تعقیب صادر نماید .
ج ) پس از قطعی شدن رأی در جرایم غیر قابل گذشت : با صرف نظرنمودن و گذشت شاکی خصوصی دادگاه می تواند تخفیف را اعمال نماید( ماده 277 آئین دادرسی کیفری)
د ) عفو عمومی یا خصوصی توسط رهبر و رئیس قوه قضاییه: بعد از صدور رأی ، قبل از اجرای آن یا در حال اجرای آن اعمال می شود .
تخفیف مجازات, تعلیق تعقیب, مراحل تخفیف مجازات, تعلیق اجرای مجازات, بازدارنده بودن مجازات+مشاور حقوقی